کارگاه متن پژوهی درس هشتم ۸ فارسی یازدهم

کارگاه متن پژوهی درس هشتم ۸ فارسی یازدهم

گام به گام درس هشتم فارسی یازدهم

کارگاه متن پژوهی درس هشتم ۸ فارسی یازدهم

گام به گام درس هشتم فارسی یازدهم

جواب فارسی یازدهم / کارگاه متن پژوهی درس هشتم

 جواب قلمرو زبانی صفحه ۷۲ فارسی یازدهم

جواب کارگاه متن پژوهی صفحه 15 و 16 فارسی دهم

۱. واژه «مرشد» در متن درس، به چه معنایی است؟
پاسخ: آنکه مراحل سیر و سلوک را پشت سر گذاشته و سالکان را راهنمایی و هدایت میکند؛ مُراد، پیر، مقابلِ مرید و سالک.

۲. چهار ترکیب اضافی که اهمّیت املایی داشته باشد، از متن درس بیابید و بنویسید.
پاسخ: عازم دمشق / عزم تماشا / مناسک حج / صاحب بصیرت / مجالس وعظ / سپاه مغول / اصرار همراهان / اهل قونیه.

۳.  گاه، واژه از نظر نقش دستوری، پیرو گروه اسمی پیش از خود است؛ به اینگونه نقشها در اصطلاح، «نقش های تبعی» می گوییم: (ادامه متن در صفحه ۷۲)
🔹 اکنون برای کاربرد هر یک از نقش های تَبَعی، مثال مناسب بنویسید.

پاسخ:  معطوف: مردی زرد چهره و باریک اندام بود/مجالس درس و وعظ را برعهده گرفت/به سرودن غزل های گرم و پرشور مشغول بود.
 بدل: پادشاه سلجوقی روم، عالء الدین کی قباد، از مقامات او آگاهی یافت / فرزند خود، سلطان ولد، را روانه دمشق کرد.
 تکرار: برای من مگری و مگو دریغ، دریغ ******/ هر دم به روی من گوید عدوی من.

جواب قلمرو ادبی صفحه ۷۲ و ۷۳ فارسی یازدهم

جواب کارگاه متن پژوهی صفحه 15 و 16 فارسی دهم

۱. برای کاربرد هر آرایه زیر، نمونه ای از متن درس بیابید.
پاسخ:
🔹
واج آرایی: (ترکِ منِ خرابِ شبگردِ مبتلا کن)
🔹 حس آمیزی: (به ترانه های شیرین به بهانه های زرّین)
🔹 تشبیه: (کوی عشق / دام عشق / دیو نفس / آفتاب عشق / شمس حقیقت )

۲. بخش مشخّص شده در سروده زیر، بیانگر کاربرد کدام آرایه ادبی است؟ دلیل خود را بنویسید.
بیداری زمان را با من بخوان به فریاد / ور مرد خواب و خفتی، / «رو سر بنه به بالین، تنها مرا رها کن»
پاسخ:  آرایه ادبی تضمین؛ زیرا دکتر شفیعی کدکنی، بخش مشخّص شده را عیناً از مولوی در شعر خود آورده است.

جواب قلمرو فکری صفحه ۷۳ فارسی یازدهم

جواب کارگاه متن پژوهی صفحه 15 و 16 فارسی دهم

۱.  درباره اصطلاحات «پیر» و «مراد» و پیوند آن با زندگی مولوی توضیح دهید.
پاسخ: پیر و مراد در اصطلاح عرفانی، راهنما و مرشد است که خودش به کمال رسیده باشد و توانایی به کمال رساندن مریدان را نیز داشته باشد. شمس تبریزی مراد مولانا بود که تا پایان عمر با او پیوند روحی عمیقی داشت.

۲. با توجّه به متن درس، به اعتقاد مولانا، چه چیزی را باید مایه دریغ و افسوس دانست؟
پاسخ: به دام دیو هوا و هوس افتادن و فریب شیطان خوردن.

۳. کدام بیت درس، با این سروده حافظ، ارتباط معنایی دارد؟ پیام مشترک آنها را بنویسید.
چنین قفس نه سزای چو من خوش الحانی است / روم به گلشن رضوان که مرغ آن چمنم (*رضوان: بهشت، نام فرشته ای که نگهبان بهشت است)
پاسخ: با این بیت ارتباط معنایی دارد: ما به فلک بوده ایم، یار مَلَک بوده ایم / باز همانجا رویم، جمله که آن شهر ماست
پیام مشترک هر دو بیت: بازگشت انسان به اصل خود و جایگاه والای بشر.

۴.  بیت زیر، بیانگر چه دیدگاهی است؟
کدام دانه فرورفت در زمین که نرُست؟ چرا به دانه انسانت این گُمان باشد؟
پاسخ:بیانگر اعتقاد به رستاخیز و زنده شدن مردگان پس از مرگ است و نیز مرگ را پایان زندگی نمی داند.

۵. بر مبنای متن درس، خلق و خوی مولانا را با این آیات قرآن کریم که به حضرت موسی (ع) و حضرت هارون (ع) خطاب است، مقایسه کنید.
اِذهَبَا إِلَی فِرعَونَ إِنَّهُ طَغَی. فَقُولَا لَهُ قَوالً لَیِّناً… . (سوره طه / آیه ۳۴ و ۳۳)
پاسخ: با این بخش از متن درس ارتباط دارد: «در زندگانی، اهل صلح و سازش بود. همین حالت صلح و یگانگی، با عشق و حقیقت، او را بردباری و تحمّل عظیم بخشید؛ طوری که طعن و ناسزای دشمنان را هرگز جواب تلخ نمی داد و به نرمی و حُسن خُلق، آنان را به راه راست می آورد.»
پاسخ: با مقایسه متن درس و این آیات قرآن، می فهمیم که ارشاد و موعظه باید با زبان نرم باشد و مولانا همیشه با نرمی با دیگران برخورد می کرد و به کسی پاسخ تلخ نمیداد؛ همان روش پیامبرانی چون حضرت موسی و هارون.

برای مشاهده سوالات و گام به گام کتاب‌های درسی خود، کافی است نام درس یا شماره صفحه مورد نظر را همراه با عبارت "همیار" در گوگل جستجو کنید.